Op Safety Safari met Jan

NAAR DE HEFTELING

2+-+Foto+Column+Safety+Safari.jpg

Op safari heb je oog voor alles. Omdat het er thuis niet is, of omdat je er bedrijfsblind voor bent geworden. Survivalgids Jan Snijder neemt je mee op Safety Safari en werpt een frisse blik achter poorten en hekken.

Wat zien we hier? Een versleten entertainmentact? Ik kwam deze stoel laatst tegen in een bedrijf met een soort van doorlopend circusprogramma. Halsbrekende toeren haalde men er uit met de heftruck. Een TL-buis vervangen? Gewoon even een pallet op de lepels van de truck, mannetje erop en heffen maar. Een container verplaatsen? Kettinkje eraan en trekken. Steigerde de truck omdat de last te zwaar was? Dan werden er vijftig stoeptegels als contragewicht achterop gegooid.

Spreekt vanzelf dat dat allemaal oneigenlijk gebruik is. Een heftruck, de naam zegt het al, is gemaakt om te heffen. En dan ook nog van levenloze lasten. Bij ander gebruik gaat het vroeg of laat mis. De heftruck is namelijk een moordwapen. Je geeft iemand niet één paardenkracht in handen, maar wel dertig en dat met een voertuig dat maar liefst twee ton aankan. Dat is heel veel kracht. Het is ook nog eens heel vaak domme kracht. Want in Nederland is een heftruckrijbewijs niet verplicht. Er wordt volgens de wet wel deskundigheid vereist maar feitelijke richtlijnen ontbreken om die 30 PK te berijden. Dus iedereen kan en mag op de heftruck. En dat is te merken aan de ongevalscijfers. Vooral de omstanders lopen risico. Er gebeuren veel (vaak dodelijke) ongelukken. Jaar in jaar uit.

Trillen en beven

Lijf en leden van de omstanders lopen risico maar ook de gezondheid van de berijder heeft te lijden. Een heftruck is een geleider. Het geeft de trillingen van de machine en de ondergrond door aan de persoon achter het stuur in de stoel. Om die reden hebben veel beroepschauffeurs rugklachten.

Of de trillingen slopend zijn, kun je meten. Dan plaats je de chauffeur op een kussentje met ingenaaide meetapparatuur, laat hem wat rijden en dan komt er een getal uit. Dat getal kun je toetsen aan de geldende trillingsnormen. Maar het kan ook makkelijker. Je kunt de trillingen ook schatten. Ik hanteer daarvoor altijd de volgende vuistregel: een vlakke ondergrond, rustig rijgedrag en een goede stoel? Dan zijn de trillingen binnen de norm. Zo niet, dan niet.

Wat is een goede stoel? Dat is er een die trillingen dempt. In zo’n stoel zitten allerlei mechanismes die de trillingsenergie smoren. Maar dan moet je ‘m wel goed instellen op het gewicht van de berijder. En je moet de zitting goed onderhouden want daar zit de eerste demping in. Dat onderhoud is bij de truckstoel op deze foto duidelijk niet goed gegaan.

Wat is hier gebeurd?

De monteurs in dit bedrijf hebben weliswaar geen heftruckrijbewijs in hun achterzak.

Maar wel scherp gereedschap.

Jan Snijder, survivalgids - veiligheidskundige – arbeidshygiënist